و استحقاق آن براى عتق بخاطر عارض و موجبى نظير اينكه طفل يا نابينا و يا با داشتن مرض جذام مثلا به دنيا بيايد كه در اينمورد دو احتمال است : الف : بگوئيم نذرش باطلست چون محل نذر از بين رفته است . ب : ملتزم شويم به اينكه حمل بعدى محكوم به حرّيّت مىباشد . قوله : و لو نذر عتق اوّل ما تلده : ضمير فاعلى در [ نذر ] به مولى راجع بوده و ضمير فاعلى در [ تلده ] به امه عود مىنمايد و اين نذر به صورت شرط نتيجه است نه شرط فعل كه بعد از آمدن طفل در خارج نيازى به صيغه عتق داشته باشد . قوله : فولدت توأمين : يعنى دو قلو زائيد . قوله : واحدهما توأم : ضمير در [ واحدهما ] به توأمين راجع است . قوله : عتقا معا : ضمير تثنيه در [ عتقا ] به توأمين راجع است . قوله : ان ولدتهما : ضمير فاعلى به امه و ضمير مفعولى بتوأمين عود مىكند . قوله : لانّ [ ما ] من صيغ العموم : يعنى كلمه [ ماء موصوله ] در عبارت [ اوّل ما تلده الخ ] . قوله : فيشملهما : ضمير فاعلى بماء و ضمير مفعولى به توأمين راجعست . قوله : تبعا للرّواية : مقصود روايتى است كه مرحوم صاحب وسائل در ج 16 ص 35 به اين شرح نقل فرموده : محمّد بن يعقوب ، از عدّه‌اى اصحاب ، از احمد بن ابى عبد اللّه ، از